रंग टिकाऊपणा म्हणजे वापरादरम्यान किंवा प्रक्रियेदरम्यान बाह्य घटकांच्या (दाब, घर्षण, धुलाई, पाऊस, उन्हात ठेवणे, प्रकाश, समुद्राच्या पाण्यात बुडवणे, लाळेत बुडवणे, पाण्याचे डाग, घामाचे डाग इत्यादी) प्रभावामुळे रंगवलेल्या कापडाचा रंग फिका पडण्याचे प्रमाण होय.
नमुन्याचा रंग बदलणे आणि रंग न दिलेल्या आधार कापडावर डाग पडणे या आधारावर यात रंगाच्या टिकाऊपणाचे मूल्यांकन केले जाते. कापडाच्या अंतर्गत गुणवत्ता चाचणीमध्ये रंगाचा टिकाऊपणा ही एक नियमित चाचणी बाब आहे. हे कापडाच्या मूल्यांकनाचे एक महत्त्वाचे सूचक आहे.
रंगाची टिकाऊपणा चांगली किंवा वाईट असण्याचा थेट परिणाम कपड्यांच्या सौंदर्यावर आणि मानवी शरीराच्या आरोग्यावर व सुरक्षिततेवर होतो. कमी रंग टिकाऊपणा असलेले उत्पादन वापरल्यामुळे, पाऊस आणि घामाच्या संपर्कात आल्यावर कापडावरील रंग निघून फिका पडतो. जड धातूंचे आयन इत्यादी त्वचेद्वारे मानवी शरीरात शोषले जाऊन त्वचेच्या आरोग्याला धोका निर्माण करू शकतात. दुसरीकडे, यामुळे शरीरावर घातलेल्या इतर कपड्यांवर डाग पडण्याचाही परिणाम होतो.
रंग टिकाऊपणा चाचणीचे प्रकार:
कापडाची रंग टिकाऊपणा हा तंतूचा प्रकार, धाग्याची रचना, कापडाची रचना, छपाई आणि रंगाईची पद्धत, रंगाचा प्रकार आणि बाह्य शक्ती यांवर अवलंबून असतो.
रंग टिकण्याच्या चाचणीमध्ये सामान्यतः साबणाने धुतल्यावर, घासल्यावर, घामामुळे, पाण्यामुळे, प्रकाशामुळे (सूर्यप्रकाशामुळे), समुद्राच्या पाण्यामुळे, लाळेमुळे, क्लोरीनयुक्त पाण्यामुळे, ड्राय क्लीनिंगमुळे, उष्णतेमुळे आणि दाबामुळे होणारी रंग टिकण्याची क्षमता इत्यादींचा समावेश असतो. काहीवेळा वेगवेगळ्या कापडांनुसार किंवा वेगवेगळ्या वातावरणानुसार रंग टिकण्याच्या क्षमतेसाठी काही विशेष आवश्यकता असतात.
साधारणपणे, जेव्हा रंग टिकाऊपणाची चाचणी केली जाते, तेव्हा रंगवलेल्या वस्तूचा रंग किती फिका पडतो आणि अस्तराच्या कापडावर किती डाग पडतात, हे तपासले जाते. रंग टिकाऊपणाच्या रेटिंगमध्ये, प्रकाशातील रंग टिकाऊपणा वगळता, जो ग्रेड ८ आहे, बाकी सर्व ग्रेड ५ चे असतात. ग्रेड जितका जास्त, तितका रंग टिकाऊपणा चांगला असतो.
स्पष्ट करा:
साबण लावल्यावर रंगाची टिकाऊपणा तपासणे हे, धुण्याच्या द्रवाच्या धुण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान कापडाचा रंग बदलणे आणि इतर कापडांवर डाग पडणे याचे अनुकरण करण्यासाठी आहे. हा नमुना कंटेनर आणि स्टेनलेस स्टीलच्या मण्यांना आदळवून धुण्याची प्रक्रिया अनुकरण करतो.
घासण्यामुळे रंगाची पक्कीपणा म्हणजे, रंगीत कापडाचा रंग घासल्यामुळे दुसऱ्या कापडाच्या पृष्ठभागावर उतरण्याची क्षमता होय. याचे कोरडे घर्षण आणि ओले घर्षण असे वर्गीकरण केले जाऊ शकते.
घामामुळे रंगाची पक्कीपणा म्हणजे कृत्रिम घामामुळे अनुकृत कापडांवर येणाऱ्या परिणामाची पक्कीपणा होय.
पाण्याप्रती रंग टिकाऊपणा म्हणजे पाण्यात बुडवल्यानंतर कापडाचा रंग कितपत टिकून राहतो याचे प्रमाण होय.
प्रकाशातील (सूर्यप्रकाशातील) रंग टिकाऊपणा म्हणजे सूर्यप्रकाशामुळे कापडाचा रंग फिका पडल्याचे भासमान होण्याचे प्रमाण होय.
पोस्ट करण्याची वेळ: १० जून २०२२